Vasiliu: Plan hayalet gibi ortaya çıkacak
 

Kıbrıs davasına yıllarını vermiş, ‘Kıbrıs Cumhuriyeti’ eski Başkanı ve şimdiki EDİ partisi Genel Başkanı Yorgo Vasiliu, Türkiye’nin AB süreci, Kıbrıs Sorunu ve Güney Kıbrıs-Türkiye ilişkileri konularında HALKIN SESİ gazetesine ilginç açıklamalarda bulundu.

Kıbrıs sorunu konusunda şimdiki ‘Kıbrıs Cumhuriyeti’ Başkanı Tasos Papadopulos ile tamamen farklı düşündüklerini belirten Vasiliu, bu yüzden Papadopulos’un başkanlığını desteklemediğinin altını çizdi.

Vasiliu, Türkiye’ye karşı veto kullanmayı düşünmenin bile büyük hata olduğunu belirterek, bunun trajedik bir hata olduğunu vurguladı.

Silahlanmak için harcanan paraların en aza indirilmesi gerektiğinin altını çizen Yorgo Vasiliu, bir çözüme kadar bu tür harcamaların her iki tarafta da devam edeceğine dikkat çekti.

Yorgo Vasiliu ile yaptığımız söyleşi:

“ÇÖZÜM OLMAZSA SİLAHLANMA İÇİN HARCANAN PARA BOŞUNADIR”

Halkın Sesi: Kısa bir süre önce ara bölgedeki mayınların temizlenmesine başlandı. Diğer taraftan ‘Kıbrıs Cumhuriyeti’ Savunma Bakanı orduya yeni silahların alınacağını açıkladı. Papadopulos hükümeti bununla ne amaçlıyor?

Vasiliu: Bakın, kuşkusuz mayınların temizlenmesi çok önemli. Umarım bu Kıbrıs Türk tarafında da devam ettirilir. Askeri harcamalara yönelik benim kişisel görüşüm, bu harcamaların minimize edilmesidir. Kıbrıs sorununa bir çözüm bulunamamasından dolayı ordu vardır. Ve orduların silaha ihtiyacı vardır. Bu çok mantıklı. Burada önemli olan nokta bu harcamaların azaltılmasıdır. Kimse buna bakıp savaş hazırlığı yapıldığını sanmasın.

Halkın Sesi: Bu silah alımları Kıbrıslı Türkler arasında yankı uyandırıyor.

Vasiliu: Fark şu ki, Kıbrıslı Türkler silah için para harcamıyor. Fakat Türkiye

harcıyor. Türkiye sürekli olarak buradaki silahlarını geliştirmeye kalkışmasa bizim tarafta da harcamalar olmaz. Eğer çözüm olmazsa bu paralar boşa harcanıyor. Benim değerlendirmem bu paraların boşa harcandığıdır. Üzücü olan ise barış olmadığı sürece bu parların harcanmaya devam edileceği olmasıdır.

Halkın Sesi: Kısa bir süre öcne hükümet sözcüsü masaya yeniden oturup görüşmek için Türkiye’yi beklediklerini söylemişti. Kıbrıslı Türkler yerine Türkiye ile oturup görüşülmesi sizce doğru bir hareket mi?

Vasiliu: Kararlar Türkiye tarafından veriliyor. Kesinlikle Kıbrıslı Türkler ile görüşülmesi gerekli. Ama Kıbrıslı Türkler kendi başlarına hareket edemiyorlar. Kesin olan şu ki Türkiye olmadan bir anlaşmaya varamazsınız. Çok iyi biliyorum ki planın görüşüldüğü günlerde her iki hafta da De Soto Ankara’ya gidiyordu.

“ÖZAL BANA ‘OTURUP KONUŞALIM’ DEMİŞTİ”

Halkın Sesi: Ama Türkiye ‘Kıbrıs Cumhuriyeti’ni tanımıyor...

Vasiliu: Müzakerelere başlanması için Türkiye’nin Kıbrıs Cumhuriyetini tanımaması o kadar önemli değil. Benim başkan olduğum dönemde Turgut Özal bana hadi oturalım ve görüşelim demişti.

Halkın Sesi: Kuzey Kıbrıs’a sürekli geçişler yapıyorsunuz. Bu geçişlerinizde Kıbrıslı Türkler’den aldığınız mesaj ne?

Vasiliu: Benim saptamam ve görüşüm çok basit. Kıbrıslı Türklerin büyük bir kısmı barış istiyor. Ve bugünkü durumdan da pek memnun olmadıkları çok açık. Bizlerden hayır ve onlardan evet sonucunun çıkması ve hala çözümün sürmesi gerçeğinden dolayı mutlu değiller. Kıbrıslı Türklerin çözüm istemediğini söyleyen insanlar olabilir. Bence bunu söyleyenler çok yanlış düşünüyorlar. Kıbrıslı Türkler çözüm istiyorlar. Aynı zamanda Kıbrıslı Rumlar da çözüm istiyorlar.

Halkın Sesi: Yaklaşık iki yıl kadar önce kapılar açıldı ve karşılıklı geçişler başladı. Sizce geçişlerin başlaması iki toplum arasındaki güveni artırdı mı?

Vasiliu: Kesinlikle. Güvenin artmasına çok büyük katkıda bulundu. Gerçek şu ki bugün siz buraya hiç bir özel izin veya anlaşma ile gelmediniz. En önemli nokta ise binlerce insan gelip gidiyor, iyi ilişkiler kuruyorlar, konuşuyorlar... Birlikte yaşayabileceklerini anladılar.

“TÜRKİYE TARİH ALAMAYACAK”

Halkın Sesi: Sizinle 17 Aralık hakkında konuşalım. Bu tarih gerek Kıbrıslı Türk, gerekse Kıbrıslı Rum olsun herkes için önemli bir tarih. Peki sizce Türkiye 17 Aralık’ta ne ile karşılaşacak?

Vasiliu: Türkiye’nin ne ile karşılaşacağını bilemiyorum. Fakat ben Türkiye’nin Avrupa Birliği’nden müzakerelere başlamak için onay alacağına iknâ oldum. Tarih alacaklarına inanmıyorum. Yani Türkiye’ye şu veya bu tarihte müzakerelere başlayacaklarını söylemeyecekler. Türkiye’ye evet müzakerelere başlayın diyecekler ama tarih için anlaşma  yeni yılın başlangıcında ortaklaşa yapılacak.

Halkın Sesi: Bazı Kıbrıslı Rum politikacılar Türkiye’ye karşı veto hakkını kullanmaktan yana...

Vasiliu: Kesinlikle katılmıyorum. Bu konu hakkında yazılar yazmıştım. Sanırım bu trajik bir hata olur. Göz önünde bulundurmak bile hatadır. Fakat maalesef bu bazı insanların düşündüğü birşey. Benim farklı düşündüğüm için hata yaptığımı düşünüyorlar. Bende onların hata yaptığını düşünüyorum.

Halkın Sesi: 17 Aralık sonrasında oluşacak atmosfer çözüm sürecini nasıl etkileyebilir?

Vasiliu: Türkiye aday konumuna gelecek. Bunun anlamı kritlerler için çok çalışması anlamına gelecek. Bu kesinlikle Yunanlıları ve Kıbrıslı Rumları Türkiye’ye karşı daha da cesaretlendirecek. Ve aynı zamanda Türkiye farkına varacak ki AB’ye katılım perspektifi ile bütün ilişkiler de değişecek. Daha önce dayatılan şeyler kabul edilecek. Örneğin insan hakları, Türk ve Yunanlıların haklarını korumak için sergilenen bütün eforlar, serbest dolaşım özgürlüğü, bütün bu konular Avrupa Birliği içinde önemsiz kalacak. Otomatik olarak bu sorunlar ortadan kalkacak. Bir günden diğerine bişeylerin olacağını söylemiyorum. Zaman alacaktır. Kesinlikle bu perspektif çözüme büyük katkıda ve kolaylıkta bulunacaktır ve bu iki toplumun birbirine olan güvenini artıracaktır. Aynı zamanda Türkiye’nin Kıbrıs’a ve Kıbrıs’ın Türkiye’ye artacağı gibi.

“PAPADOPULOS BAZI ŞEYLERDE ISRAR ETMENİN KIBRIS İÇİN İYİ OLMAYACAĞININ FARKINA VARMALI”

Halkın Sesi: Sizde eski bir başkan olarak, bugün Papadopulosun başkanlığı hakkında düşündüğünüz ne? Kıbrıslı Türkler Papadopulos’un referandum öncesi ve sonrasındaki politikalarından çözümsüzlük mesajları alıyor.

Vasiliu: Papadopulos çözüm istediğini söylüyor. Sanırım olayların nasıl gelişeceğini görmek gerek. Benim Papadopulos başkanlığını desteklemediğim çok açık. Kıbrıs konusunda tamamen ayrı düşüncelerdeyiz. Diğer konuların bazılarında ortak noktamız var, bazılarında yok. Ama esas farklı olduğumuz nokta Kıbrıs konusundadır. Umarım Türkiye AB’den müzakereler için tarih alır ve sürece dahil olursa, çözüm için yeni eforun ortaya konması gerekir. Aynı zamanda Papadopulos bazı şeylerde ısrar etmenin Kıbrıs için iyi olmayacağının farkına varmalı.

“BM’NİN YAPTIĞI PLANLAR HAYALET GİBİDİR”

Halkın Sesi: Sorunun Annan Planı ile çözüleceğine inanıyor musunuz? Çünkü kısa bir süre önce Türkiye Dışişleri Bakanı Gül, planın öldüğünü açıkladı.

Vasiliu: Bu çok anlamsız. Hiçbir şey ölmedi. Birleşmiş Milletler tarafından ortaya konan hiç bir çaba yok olmaz. Onların yaptıkları şeyler hayalet gibidir. Bir anda kaybolur ve yine ortaya çıkarlar. Demek istiyorum ki Gali Fikirler Dizisi’ne bakın. Bazı noktalar Annan planında tekrarlandı. Annan planı çözüm için bir temeldir. Yeni bir planın yaratılması için yeni bir girişim veya isteğin olacağını sanmıyorum. Bazı ufak değişikliklerle bu plan karşılıklı çıkarlar için kabul edilebilir.

“KIBRISLI TÜRKLER AVRUPA İLE TİCARET YAPMALI”

Halkın Sesi: Kıbrıslı Türklere yönelik direk uçuş ve ticareti destekliyor musunuz?

Vasiliu: Bunlar tamamen tanınma ile ilgili. Bunlar o kadar basit değil. Ama kesinlikle Kıbrıslı Türkler Avrupa ve başka ülkelerle ticaret yapmalı.

Halkın Sesi: Direk Ticaretin Kıbrıslı Türklerin ekonomisini güçlendireceği ve bunun çözüme büyük katkıda bulunacağı söyleniyor..

Vasiliu: Bu sizin söylediğiniz kadar kolay birşey değil. Ama Kıbrıslı Türklerin gelişmesi gerçekten önemli.

Halkın Sesi: Sn. Akıncı, Talat ve bir çok diğer çözüm isteyen politikacılar hakkında ki fikirleriniz ne?

Vasiliu: Kıbrıs sorununun çözümlenmesini gerçekten istiyorlar. Bir taraftan hayır çıktığı için gerçekten çok üzgünler.

“LİDERLER ONAYLAMALI...”

Halkın Sesi: Kıbrıslı Türkler, Kıbrıslı Rumları ikinci bir referandumda evet için nasıl iknâ edebilirler?

Vasiliu: Kıbrıslı Rumlar, Kıbrıslı Türkler ile yaşayabileceklerine iknâ oldular. Bu durum üç yıl önce tam tersine idi. Kıbrıslı Türkler iletişim kurarak aradaki güveni artırabilirler. Ama herşey liderliğe bağlı. Liderlerinin onayladığı birşeyi halk her zaman onaylar. Bu her zaman böyle olmuştur.

Halkın Sesi: Birçok Kıbrıslı Türkler sizi diğer Başkanlardan daha çok seviyor.

Vasiliu: Ben de Kıbrıslı Türkleri seviyorum.

Halkın Sesi: Kıbrıslı Türklere bir mesajınız var mı?

Vasiliu: Umarım 2005 yılı hepimiz için iyi bir yıl olur.