Medeniyetler çatışmasına çeyrek kaldı...
Hz. Muhammed'in karikatürlerinin Avrupa'daki bazı gazetelerde yayınlanmasının İslam dünyasında yarattığı rahatsızlık, çeşitli ülkelerde düzenlenen batı karşıtı gösterilerle protesto edildi. Afganistan'da yapılan gösterilerde 4, Somali'deki gösterilerde ise 1 kişi öldü. Önceki gün Ürdün'deki Danimarka elçiliği saldırıların hedefi olurken, dün yine İran'da Danimarka elçiliğine molotof kokteylleriyle saldırı düzenlendi. Diğer taraftan İran, Danimarka ile tün ticari ilişkileri askıya aldığını açıkladı.
Gösterilerin ve bununla birlikte şiddet olaylarının artması üzerine bir açıklama yapan BM Genel Sekreteri Kofi Annan, Müslümanlara "yayımlanan karikatürler için dilenen özürleri kabul etmeleri" çağrısında bulunurken, İspanya Dışişleri Bakanı Miguel Angel Moratinos, medeniyetler çatışması isteyenlerin tuzağına düşmemek gerektiğini söyledi. Geçen hafta patlak veren ve İslam ülkelerine hızla yayılan batı karşıtı tepkiler, 11 Eylül'den bu yana iki din arasındaki en büyük kriz.
Afganistan'da 4, Somali'de 1 kişi öldü
İslam dünyasında rahatsızlık yaratan karikatürleri protesto etmek için Afganistan'da yapılan gösterilerde 4, Somali'deki gösterilerde ise 1 kişi öldü.
Afganistan'ın Kabil kenti yakınlarındaki Bagram Amerikan üssü önünde düzenlenen gösteride, polisin üsse girmeye çalışan göstericilerin üzerine ateş açması sonucu 2 gösterici öldü, 5 gösterici yaralandı.
2 bin kadar kişinin katıldığı gösteride 8 polis de yaralandı.
Olaylara Amerikan askerlerinin karışmadığı belirtildi. Diğer kentlerde düzenlenen gösterilerde de 2 kişi öldü, 6 kişi yaralandı.
Somali'nin kuzeyindeki yarı özerk Putland eyaletinin başkenti Bassaso kentinde düzenlenen gösteride de 1 kişi polisin açtığı ateş sonucu öldü. Bu arada, Slovakya'daki Katolik kilisesi karikatürlerin yayımlanmasını kınadı ve şiddet olaylarına son verilmesi çağrısında bulundu.
Kilise, "ifade özgürlüğünün mutlak olmadığını" belirterek, kutsal değerlere saldırmaya kimsenin hakkı olmadığını vurguladı.
İran'da Danimarka büyükelçiliğine saldırı
İran'da yüzlerce kişinin, İslam dünyasını rahatsız eden karikatürleri protesto etmek için Danimarka'nın Tahran Büyükelçiliği'ne taş ve molotofkokteyliyle saldırdığı bildirildi.
Polisin kordon altına aldığı binaya yaklaşmayı başaran 300 civarında göstericinin, büyükelçiliğe taş ve molotofkokteyli attığı belirtildi. Göstericilerin büyükelçilik binasına giremediği kaydedildi.
İran'da dün ayrıca 200 civarında öğrenci Avusturya Büyükelçiliği'ne molotofkokteyli ve taşlarla saldırmıştı. Büyükelçiliğin hemen hemen bütün camlarını taşlarla kıran protestocular, birkaç tane de molotofkokteyli attılar.
Binada yangın çıkmadığı bildirilirken, polis güçleri, göstericilerin binaya girmelerini engellemek için önlem almıştı.
İran, Danimarka'yla tüm ticari bağı kesti
İran Ticaret Bakanı Mesud Mirkazemi, İslam dünyasını rahatsız eden karikatürleri ilk yayımlayan ülke olan Danimarka ile tüm ticari bağlantıların kesildiğini bildirdi.
İran İSNA ajansının bildirdiğine göre, Ticaret Bakanı Mirkazemi, Danimarka'dan İran gümrüklerine gelecek her tür malın geçişinin durdurulduğunu duyurdu. Bakan, düzenlediği basın toplantısında, Danimarka ile ticari bağların yarından (salı) geçerli olmak üzere kesildiğini kaydetti.
İran, Danimarka'dan yılda 280 milyon dolarlık ithalat yapıyor.
Avusturya İran'a diplomatik nota verdi
İran'ın başkenti Tahran'daki Avusturya Kültür ofisine yapılan saldırıyı kınayan Avusturya Dışişleri Bakanlığı, İran'ın Viyana Büyükelçisi Seyid Muhsin Nabavi'yi bakanlığa çağırarak protesto notası verdi.
Dışişleri Bakanlığı Genel Sekreteri Johannes Kyrle, İran Büyükelçisi Nabavi'ye, "1961 tarihli Viyana Diplomatlar Sözleşmesi'nin diplomatların can ve mal güvenliğini güvence altına aldığını" anımsatarak, "İran İslam Cumhuriyeti yönetiminin, ülkesindeki, diplomatlar ve tüm Avusturyalıların can ve mal güvenliğini sağlamasını beklediklerini" bildirdi.
Tahran'daki Avusturya büyükelçilik binası ve kültür ofisine yönelik saldırıların "kabul edilemeyeceğini" belirten genel sekreter Kyrle, "İran İslam Cumhuriyeti yönetiminden yükümlülüklerini yerine getirmesini ısrarla bekliyoruz" ifadesini kullandı.
Kyrle, İran büyükelçisine verdiği protesto notasında, "İran'daki Avrupa vatandaşları ile Avrupa ülkelerinin temsilciliklerinin de can ve mal güvenliklerinin korunmasını, onlara yönelik gelecekte olabilecek şiddet eylemlerinin önlenmesini" talep etti.
Avusturya Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan yazılı açıklamada, Avusturya'nın Tahran Büyükelçisinin de dün benzer bir protesto notasını İran Dışişleri Bakanlığı'na verdiği bildirildi.
Karikatüristler saklanıyor
İslam dünyasında öfke yaratan karikatürlerin Danimarkalı çizerlerinin, öldürülmekten korktukları ve saklandıkları bildirildi.
İngiliz The Times gazetesinin haberine göre, Danimarkalı karikatüristler adına sözcülük yapan Danimarka Gazeteciler Sendikası Başkanı Mogens Blicher Bjerregaard, "Danimarka'da bir yerlerde saklanıyorlar. Bazıları gerçekten korkuyor" diye konuştu.
Mogens Blicher Bjerregaard, "Çoğunun karikatürlerle ilgili zaten çekinceleri vardı. Resimlerin tüm dünyada yayınladığını görmek istemiyorlar. Yayınlanmasını durdurmak istedik. Denedik ama olmadı" dedi.
Bjerregaard, karikatüristlerin dikkat çekmemeye çalıştıklarını söyleyerek, güvenlik endişesi içinde olduklarını belirtti.
Bjerregaard, Danimarkalı karikatüristlerin omuzlarında büyük sorumluluk hissettiklerini söyleyerek, "Çok büyük olay oldu. Onlar için çok zor bir durum" dedi.
Annan: "Özürleri kabul edin"
BM Genel Sekreteri Kofi Annan, Müslümanlara, "yayımlanan karikatürler için dilenen özürleri kabul etmeleri" çağrısında bulundu.
Annan, BM çevre konferansı için bulunduğu Dubai'de Uluslararası Zeyd Çevre Ödülü'nü aldıktan sonra yaptığı açıklamada, Müslümanlara sükunet çağrısı yaptı.
"Müslümanların ıstıraplarını anladığını ve paylaştığını" belirten Annan, "ancak bunun şiddeti, en azından suçsuz insanlara yönelik saldırıları mazur göstermeyeceğini" söyledi.
Annan, dini liderlerle laik liderlere "itikatlar ve toplumlar arasında diyaloğu yoğunlaştırmaları" çağrısında da bulundu.
BM Genel Sekreteri, "Bir kez daha Müslümanlardan, dilenen özrü kabul etmelerini, bağışlayıcı ve her şeye kadir Tanrı'nın onlardan yapmalarını istediği gibi, sakin ve onurlu biçimde davranmalarını, onlara acı veren yanlışı affetmelerini ve çatışmadan çok barış arayışında olmalarını istiyorum" dedi.
Moratinos: Medeniyetler çatışması isteyenlerin tuzağına düşmemek lazım
İspanya Dışişleri Bakanı Miguel Angel Moratinos, İspanyol basınına verdiği beyanatta, Danimarka ve diğer Avrupa ülkelerinin temsilcilerine düzenlenen saldırıları kınayarak, karşılıklı diyalog ve saygı çağrısında bulundu. Moratinos, hiç kimsenin bu tip bir kriz beklemediğini ve arzu etmediğini belirterek, "Tansiyonu düşürmek için AB ve İslam Konferansı Örgütü'nün ortak bir metin üzerinde çalıştıklarını" söyledi.
Başta Danimarka ve Norveç'in yurtdışı temsilcilikleri olmak üzere bazı Avrupa ülkelerine yönelik saldırıların arkasında "birçok aktör ve çıkarlar" olduğunu savunan Moratinos, "Medeniyetler çatışması isteyenlerin tuzağına düşmemek lazım. Yapılan tüm saldırıları kınayıp, ifade özgürlüğüne saygı göstermenin yanı sıra diğer kültürlerin ve toplumların duyarlılığını anlamalı ve buna karşı sorumluluk taşıyacak kapasiteye sahip olmalıyız" diye konuştu.
İslam dünyasını rahatsız eden karikatürler, İspanya'da da bazı gazete ve televizyonlar tarafından yayımlanmıştı.
Lübnan, Danimarka'dan özür diledi
Karikatürlerin yayımlanmasını protesto amacıyla yapılan gösterilerde önceki gün Beyrut'taki Danimarka konsolosluğu ile Şam'daki Danimarka ve Norveç büyükelçilikleri ateşe verilmiş; geçtiğimiz günlerde de Şam'daki İsveç büyükelçiliğine zarar verilmişti.
Öte yandan, Lübnan, Beyrut'taki protestolar sırasında göstericilerin konsolosluğu yakması nedeniyle Danimarka'dan özür diledi.
