Özersay: "Hukuk yolu oluşturulabilir"

Doğu Akdeniz Üniversitesi (DAÜ) Uluslar arası İlişkiler Bölümü öğretim üyesi ve Uluslar arası Hukuk Uzmanı Yard. Doç. Dr. Kudret Özersay, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) Kıbrıslı Rum Mira Ksenides-Arestis davasında, mülkiyet ihlali saptanmasına karşın, tazminata hükmetmediğini ifade etti.

Özersay, bu kararın beklenen birşey olduğunu belirterek, “çünkü Temmuz 2003 tarihinde Demasdes davası kararında Kıbrıs’ta müzakereler devam ediyordu ve referandum yapılmadığı için ihlal kararı verilmiş olmasına karşın, tazminata hükmetilmemişti. Hala daha hükmedilmedi” dedi. 

Alınan kararda birkaç önemli hususun olduğuna işaret eden Yard. Doç. Dr. Özersay, öncelikle, artık tartışmasız bir biçimde Kıbrıs’ın kuzeyinde mülkiyet hakkı, ihlali ile ilgili olarak bir hukuk yolu oluşturulabileceğinin ortaya çıktığını ifade etti. Özersay, Kıbrıs Rum tarafının ve bayan Arestis’in yasadışılık iddiasının artık tartışma konusu yapılamayacağına değinerek, ikincil önemli hususun ise; Mahkemenin, mülkiyet ve konut hakkının ihlal edildiğini söylemesine karşın, malın iade edilmesi gerektiğinden behsetmediğini kaydetti.

Özersay, mahkeminin, bayan Arestis’e “bir zarar giderim (redress)” yolu bulunmasını talep ettiğini belirterek, bu zarar giderimin, tazminatla, takasla veya iadeyle gerçekletirileceğini ki bunun da Meclis’in yürürlüğe koyduğu yeni mal yasasında var olan seçenekler arasında olduğunu ifade etti.

Özersay, bir diğer önemli noktanın ise mahkemenin; Arestis davasının sonuçlanana ve ihlalin giderilmesi için gerekli tedbirler alınanadek, buna benzer mülk davalarının tümünü görüşmeyi ertelediğini kaydederek, şöyle konuştu:

“Öte yandan, geçtiğimiz hafta Loizidu davasının ikinci ayağını oluşturan malın iadesi kararı, Arestis davasına bağlandığından, bu da otomatik olarak 6 ay ertelemiş olmaktadır.”

KIBRIS TÜRK TARAFI ESKİ RUM BAŞVURULARINI SONUÇLANDIRILMALI

Özersay, bundan sonra yapılması gerekenin, hızlı bir biçimde yeni komisyon üyelerinin atanması ve gerekli tüzüklerin yürürlüğe konulması olduğunu söyledi. 

Kudret Özersay, Kıbrıs Türk tarafının yeni yasa hükümlerine uygun olarak daha önce sonuçlandırılmayan Rum başvurularından birkaçını sonuçlandırılması gerektiğine değinerek, 3 ay içerisinde AİHM’e, bu komisyonun sadece teoride değil, aynı zamanda uygulamada etkin bir iç hukuk yolu olduğunu kanıtlaması gerektiğini dile getirdi.

Bunun yapılabilmesi durumunda, Arestis’e sunulacak olan zararın giderim yönteminin yeni komisyon üzerinden ve yeni yasa kuralları uyarınca gerçekleştirileceğini vurgulayan Özersay, konuşmasına şöyle devam etti:

“Bunun olması durumunda ise çok büyük bir olasılıkla AİHM önünde bekleyen Rum başvuruları düşürülecek (strike out) ve KKTC komisyonuna yönlendirilecek.”